Posts tonen met het label vakantie-eten. Alle posts tonen
Posts tonen met het label vakantie-eten. Alle posts tonen

zaterdag 21 mei 2011

Vakantie-eten (4) - van lief schaapje tot lekkere sjasliek

Een kleine waarschuwing: lees de titel nog een keer, bedenk dat dit blog over eten gaat, en maak dan voor je zelf uit of je alle foto´s wilt bekijken.

Bij het maken van de vakantieplannen had ik geopperd dat ik wel een kip wou slachten. In Kazachstan is dat allemaal net iets gemakkelijk om te doen. De uitkomst hiervan was dat er een schaap geslacht ging worden en dat we sjasliek gingen eten. Laat ik voorop stellen dat ik niet zelf heb geslacht. Dat is toch mannenwerk. Als jongen wordt je geleerd om zorgvuldig te slachten en krijg je heel erg op je donder als je dat niet doet. Respect voor het dier staat hoog in het vaandel. Degene die tijdens de picknick het schaap slachtte was 9 toen hij het van zijn vader leerde. Dat kon je ook wel zien. Het beest werd met één snee de keel door gesneden, daarna van de vacht ontdaan, en aan één poot opgehangen van waaruit het in stukken werd opgesneden.


In principe wordt alles van het schaap gebruikt. Je maakt toch niet voor niets een dier dood? De longen, hart, lever zijn of in de stoofpot of de sjasliek gegaan. Ik moet alleen zeggen dat ik ze niet herkenbaar terug heb zien komen. De darmen worden normaal gesproken schoon gespoeld met heet water, en daarna gebruikt voor worst maken, maar dat hete water was er niet op het idyllische plekje waar we in 4 uur over hobbelwegen heen gereden waren. En de schapenkop was heel netjes op een tak gelegd, maar deze is niet klaargemaakt. Dus de traditie dat je als eregast een stuk van de kop (met oog) krijgt, is niet zo erg traditioneel. Gelukkig maar. De verhalen die ik gelezen had over een vergelijking met het eten van een oester hadden mij toch geen zucht van verlichting opgeleverd, want daar houd ik namelijk niet van.


Wat aten we dan wel? De mooie stukken vlees en vet (wat zit er bij de staart een klomp vet zeg) werden in stukken gesneden en in een marinade (uit een zakje!) gestopt. Dat zou later sjasliek worden. De botstukken, ribben en dergelijke, werden gestoofd met aardappels, wortel en kool in een grote pan/schaal op een soort barbecue met deksel. Dat was, na de thee, de 2e gang. En het toetje was dan de sjasliek.


Wat vond mannetje Q ervan? Hij mocht zelf weten of hij ging kijken, en koos ervoor om ergens anders te gaan zitten lezen. Maar ja, hij heeft ook niet van het schaap gegeten, dus consequent was hij wel.


Hieronder een fotoserie van de slacht van een schaap.

het schaap ging mee in de kattenbak
het uur der waarheid
het leegbloeden
foto-schaap
de vacht wordt verwijderd, de ingewanden eruit en het vlees wordt al hangend in stukken gesneden


het vlees wordt gesorteerd en kleiner gesneden
de stoofpot wordt bereid
resultaat: lekkere stoofpot
de sjasliek op de bbq
en de sjasliek op het bord

Onze andere eetavonturen in Kazachstan vind je hier:

dinsdag 17 mei 2011

Vakantie-eten - Kazachstan 3


Tijdens onze vakantie zijn we ook bij diverse Kazakken thuis geweest. Op de thee om het zo maar te zeggen. Nu is die thee een heel ritueel. En als er gasten zijn, wordt er flink uitgepakt. Het grappige is dat je alles al ziet staan, als je binnenkomt. Een hele tafel volgeladen met fruit, noten, zuidvruchten, allerlei zoetigheden (in de supermarkt heb je een hele muur vol met schepbakken om uit te kiezen, in alle kleuren, hoe glimmender hoe beter), brood, deegflapjes met diverse vullingen (zoet en hartig, dus soms is het even doorbijten als je een hap hebt genomen), salades, schaal met worst en kaas. Om het oneerbiedig te zeggen: een samengeraapt zootje. Genoeg om een heel weeshuis te voeden. En dan krijg je dus eerst nog gewoon eten, want de thee is het toetje....

De thee is meestal zwarte thee (chai) met melk. Maar soms ook zonder. De thee wordt gezet in een samovar. Er wordt een sterke thee gezet, die wordt aangevuld met kokend water uit de samovar. De samovar is er ook in een meeneemvariant. Die gaat mee met de picknick. Er zit een soort reservoir in voor hout of kolen zodat je een inpandig vuurtje maakt en het water op die manier aan de kook brengt. En op die manier kun je dus altijd thee kunt drinken.


En wat gebeurt er met de restjes? Dat wordt in plastic zakjes gedaan, of afgedekt met plastic folie. Soms krijg je als gast wat mee naar huis. Het wordt bewaard voor de picknick de volgende dag. Dan ligt het eerst 3 uur in de auto, dan een halve dag in de brandende zon, maar de restjes gaan gewoon mee terug. Mensen hebben een koelkast, maar een deel van de restjes staat ook op het balkon, of in de kast. Blijkbaar kan voedsel een stuk meer aan dan alle HACCP-deskundigen bij elkaar bedacht hebben. Ard, in Kazachstan gaat er een wereld voor je open.



Een andere cultuur, andere gewoontes. Er zin wel meer landen die een dergelijke gastvrijheid laten zien. De Nederlanders komen in vergelijking daarmee er dan maar bekaaid van af, met het spreekwoordelijke ene koekje bij de koffie. ...Bij mij thuis moeten gasten het ook meestal met het ene koekje doen, ook al hebben we ook best vaak taart of cakejes. Mee-eten is,  als ik genoeg tijd heb om iets aan te passen, meestal wel mogelijk. En anders is er altijd nog een vriezer waar meestal wel een restje en in elk geval soep in zit. Als er echt mensen komen eten, is er genoeg, maar niet te veel. Ik heb er een hekel aan om goed eten weg te moeten gooien. Dus als er dan wat overblijft, moet dat wel als restje te verwerken zijn. Daar houd ik - al dan niet bewust- wel rekening mee. Misschien dat de Kazakken het maar karig vinden, maar welkom zijn ze wel.

dinsdag 10 mei 2011

Vakantie-eten - Kazachstan (2)

Dè nationale maaltijd van Kazachstan is beshparmak. Letterlijk vertaald betekent dat vijf vingers. Dus je mag (of eigenlijk moet) dit met je handen (nou ja, één hand, en wel te verstaan je rechter) eten. Manlief heeft dit al geregeld voorgeschoteld gekregen. En wij hebben het tijdens onze vakantie ook 2 keer gegeten. Eén keer met rundvlees en één keer met paardenvlees. Ik vond de versie met rundvlees beter te eten, paardenvlees (dat ik bij mijn weten nog nooit in pure vorm gegeten had) is wat droger, taaier. Maar dat kan ook aan de kok hebben gelegen. 

foto-beshparmak-kazachstanHet is een simpel gerecht en bestaat uit dunne, vierkante (±5 cm) velletjes gekookte pasta die op een stapel op een grote schaal gelegd worden. Daarboven op komt gekookt (paarden)vlees (denk aan draadjesvlees), een paar gekookte aardappelen, paardenworst, en gesmoorde uiringen. Die uiringen bieden wat tegenwicht aan de machtige smaak van de rest. Ik mis duidelijk groene groenten hierbij. De bouillon waarin het vlees is gaargekookt, krijg je in een apart kommetje erbij te drinken. Het is de bedoeling dat iedereen uit de schaal eet, en je in elke hap wat pasta en vlees pakt. 

Toen ik naar wat meer achtergrondinformatie ging googelen, kreeg ik deze link van wikipedia. Grappig is daar dat wordt gesproken over het nationale gerecht van het buurland Kirgizstan (Kirgizië). Kazachstan wordt nog net genoemd.  En dat terwijl manlief als hij in Kazachstan bij mensen thuis eet, eigenlijk altijd beshbarmak krijgt voorgeschoteld, en ze het ook zo noemen. De naam "yet" heb ik hem nog nooit horen zeggen. Als het geen etenstijd is, dan krijgt hij thee mèt. Maar daarover later meer. 

zondag 8 mei 2011

Vakantie-eten

Het was 2 weken stil. We waren met vakantie. Ik houd er niet van om dat soort dingen open op een blog te zetten, dus daarom van te voren geen melding gedaan. Wel had ik een aantal recepten in concept gemaakt, maar daar moest nog een beetje aangesleuteld worden. Het inpakken kostte toch meer tijd... Dus dat zou ik wel doen als ik internettoegang zou hebben. Nu was dat niet echt een probleem, maar toen bleek dat ik mijn blog niet opmocht. De regering van Kazachstan vindt het blijkbaar niet nodig dat mensen daar mijn blog (en alle andere blogs via blogspot natuurlijk) mogen lezen. Wel jammer, want dan missen ze wel wat. En ze kunnen er ook wat van leren, want voor een superculinaire ervaring hoef je niet naar Kazachstan te gaan. Hier alvast wat foto´s van het eten dat we voorgeschoteld kregen, de verhalen komen van de week. En tussendoor ook al wat van het eten dat we nu weer lekker in Nederland eten.

sjasliek
beshbarmak
thee (en alles erbij)