Gele bietjes

Afgelopen zaterdag stond ik klaar met rode bietjes in mijn hand toen mijn oog op iets anders viel: gele bietjes. Ik heb er wel over gelezen, maar ze nog nooit gegeten. Dus heb ik rood voor geel ingewisseld.
Naast rode en gele bietjes heb je bijvoorbeeld ook witte bietjes met mooie rozerode cirkels. Die wil ik komend jaar in mijn tuin gaan planten. Opdracht van mannetje Q. Hij vindt ze ook erg mooi.
De bietjes aten wij "gewoon" met een gekookte aardappels, een goed gebakken speklapje en uienjus.

update 6/3/17 - inmiddels heb ik wel vaker gele bietjes gegeten. De foto hierboven maakte ik toen ik dit recept met gele bietjes kookte. Daar komt het geel beter tot uiting. 

Bietjes koken

• Boen de bietjes schoon, maar laat de schil zitten. Als er nog een worteltje aan zit, haal dat er niet af. Doe de bietjes in een net passende pan met zoveel water dat ze net onder staan. Doe er zout naar smaak bij. Breng aan de kook. Zet het vuur laag en laat zo´n 30 - 45 minuten koken. Doe het vuur uit en laat afkoelen in het kookwater. Op deze manier garen ze nog na. Pel ze en snijd ze in stukjes en verwarm ze met een klein beetje water of met een lepeltje crème fraîche in de magnetron of in een pannetje. Maal er wat peper boven. Doe er eventueel nog wat tijmblaadjes bij, of wat gehalveerde zilveruitjes, of nog iets anders dat je lekker vindt. 
• De kooktijd van bietjes is nogal afhankelijk van het formaat. Als je van die grote knollen hebt van zo´n 10 cm in doorsnee, dan mag je ze wel 1,5 uur laten koken. Zeker als het aan het einde van het bewaarseizoen loopt. Zomerbietjes met het loof er nog aan zijn meestal eerder gaar. Prik gewoon af en toe heel voorzichtig in de bietjes om te kijken of ze gaar zijn.
• Omdat bietjes soms best lang moeten koken en het weinig energie extra kost om wat meer te koken, kun je ook voor 2 keer bietjes koken. De ene keer eet je ze dan bijvoorbeeld als hierboven, en de andere keer zoals hier in een salade. Lekker makkelijk.

Recepten met bietjes

Nu heb je bietjes gekookt, maar wat kun je er allemaal voor lekkere gerechten mee maken? Hier een paar ideeën:

• In een salade met walnoot en feta
• Als mooi voorgerechtje met een pesto van pistachenoten
• Lekker samen met pompoen, feta en granaatappel
• Verrassend in een Indiase curry met aubergine en kokosmelk
• Met makreel in een smaakvolle pasta
• Voor deze supersalade met onder quinoa, gele bietjes, jumborozijnen, bloemkool en geitenkaas kocht ik speciaal weer gele bietjes omdat die zo mooi van kleur zijn. 

Krootjes / rode bietjes

Om mijn moeder blij te maken heb ik het in de dit stukje over krootjes. Maar in het grootste deel van Nederland heten ze rode bietjes.

In mijn tuin heb ik een tweede rij krootjes gezaaid, en deze zijn nu oogstrijp. Wij aten deze krootjes met gekookte aardappels en een gebakken speklapje en uien.

Krootjes
(3 personen)

• 500 gram (rauwe) krootjes
• 2 eetlepels zilveruitjes, gehalveerd
• 1 eetlepel crème fraîche
• 1 eetlepel verse bieslook, gesnipperd
• peper

Boen de krootjes voorzichtig schoon. Verwijder het blad als dat er nog aan zit, maar laat een klein stukje van het loof zitten. Doe de bietjes in een pan met zoveel water dat ze net onder staan. Voeg zout toe. Breng aan de kook en laat 3 kwartier tot een uur koken. Winterbietjes hebben, zeker als ze wat groter zijn, soms wel anderhalf uur nodig. Giet af en laat even afkoelen. Pel de krootjes door de schil eraf te wrijven en snijd het laatste restje loof eraf. Je krijgt hier roze handen van en pas op voor vlekken in je kleren. Snijd de gare krootjes in stukjes en doe over in een schaal. Bestrooi met peper en voeg de zilveruitjes en crème fraîche toe. Roer door elkaar en warm nog even door in de magnetron. Bestrooi met de bieslook. 

Bietengemberrelish

Een relish is een soort chutney. Deze is erg lekker bij paté. Of op een boterham met een plak kaas.

Dit recept heb ik tijdens mijn Ballymaloeperiode gemaakt. En nu dus weer met bietjes uit eigen tuin.

Bietengemberrelish

• 30 gram boter
• 200 gram ui, gesnipperd
• 3 eetlepels suiker
• zout, peper
• 450 gram rauwe rode biet, geschild en geraspt
• 25 ml rode wijnazijn
• 120 ml rode wijn
• 2 theelepels verse gemberwortel, fijngeraspt

Laat de boter smelten in een pan met dikke bodem. Fruit de ui even aan en laat deze dan op heel laag vuur 15 minuten smoren. Voeg de rest van de ingredienten toe en roer door elkaar. Laat 30 minuten zachtjes pruttelen totdat het meeste vocht verdampt is. Als het te droog wordt, kun je een klein scheutje water toevoegen. 

Als je dit in gesteriliseerde potjes schept, kun je dit lang bewaren.  

Bietenvenkelsoep

De venkel in mijn tuin doet het erg goed. Dus ik heb al venkelpastinaaksoep gemaakt. Maar ook deze combinatie, van venkel met bietjes, is erg lekker. 

Bietenvenkelsoep

(ongeveer 1,5 liter soep) 

• 1 ui, gesnipperd
• 25 gram boter
• peper, zout
• 400 (rauwe) bietjes, geschild en in kleine in stukjes
• 300 gram venkel, in stukjes
• 1 liter kokend water
• 2 groentebouillonblokjes
• 1 eetlepel verse tijmblaadjes 

Laat de boter smelten in een soeppan. Fruit de ui even aan, maar laat deze niet bruin worden. Bestrooi de ui met zout en peper en laat de ui, met de deksel op de pan, op het laagste pitje, 5 minuten zweten. Voeg vervolgens de blokjes biet en venkel toe. Schep even goed om. Voeg dan het kokende water en de bouillonblokjes en tijm toe. Laat ongeveer 15 minuten koken totdat de groente gaar is. 

Pureer de soep - in gedeelten - in de blender. Doe de soep terug in de pan. Proef of er nog peper of zout bij moet. 

Bietensalade

De foto hieronder toont een biet die mannetje Q geoogst heeft. Gelukkig zijn ze niet allemaal zo groot. Wij aten deze met gekookte aardappels, een speklapje en gebakken uien. Maar er was nog wat over. Dus daar heb ik voor de lunch van de volgende dag de volgende salade meegemaakt.

De bietjes die ik in mijn tuin heb staan zijn een oud heirloomras: detroit dark red. De kleur is rozepaars en ze smaken echt zoet.

Bietensalade

• 250 gram gekookte bietjes
• 1 kleine komkommer
• 1 eetlepel crème fraîche
• 1 eetlepel yoghurt
• peper, zout
• flink wat bieslook

Snijd de bietjes en de komkommer in blokjes. Meng crème fraîche met de yoghurt en wat zout en flink wat peper en de fijngeknipte bieslook. Meng dit door de bietjes en de komkommer. Serveer eventueel op een bedje van wat rucola.

Risotto met bietenloof

Nee, er staat geen fout in de titel. Ik had zomerbietjes met loof gekocht en de bietjes inmiddels ergens anders voor gebruikt. Maar het is zonde om het loof weg te gooien, want dat is ook te eten. De stengels van het loof zijn eigenlijk gewoon snijbiet, wat ook wel logisch is. Snijbiet is een variant van de "knol"biet, maar dan dus zonder knol. Ik heb er een risotto meegemaakt.

Natuurlijk kun je met gewone snijbiet ook risotto maken. Die lijkt heel erg op dit recept, zoals je in een reactie kunt lezen. 

Risotto met bietenloof

(2 personen)

• 1/2 ui, gesnipperd
• 1 teentje knoflook
• 2 eetlepels olijfolie
• 170 gram risottorijst
• 100 ml witte vermouth
• 300 gram bietenloof (stengels en blad)
• 1 theelepel verse tijmblaadjes
• ± 1 liter lichte groentebouillon (heet)
• 75 gram geraspte parmezaanse kaas
• peper

Snijd de stengels van het bietenloof in dunne boogjes en het blad in reepjes. Houd gescheiden. 

Verhit 1 el olie in een braadpan. Fruit de ui aan, en laat even op laag vuur smoren. Pers het teentje knoflook erboven uit en laat even meebakken. Voeg dan de andere lepel olie toe. Voeg de rijst toe en schep goed om zodat elke korrel bedekt is met een filmpje olie. Giet dan de scheut vermouth erbij en laat deze verdampen. 

Doe de bouillon in een pan en laat deze op het kleinste pitje goed heet blijven.

Voeg dan, onder heel geregeld roeren, beetje bij beetje de bouillon toe. Schep na 10 minuten de stukjes bietenstengel erbij. Blijf scheuten bouillon toevoegen en roeren en laat de rijst op deze manier gaar worden. Misschien heb je niet alles nodig. Dat duurt - afhankelijk van de soort rijst die je gebruikt - zeker 20 minuten. Schep dan het bietenblad, de tijm en de kaas erdoor. Breng op smaak met versgemalen zwarte peper. 

Bietensalade met feta en walnoten

Vrolijk van kleur, lekker van smaak. Dit was een van de buffetgerechten van ons feestje. Natuurlijk kun je deze salade ook goed als maaltijdsalade eten, en dan met lekker brood erbij.

Bietensalade met feta en walnoten

(4 personen)

• 750 gram rode bieten
• 4 el kwark of yoghurt
• 2 el tahin
• peper
• klein beetje citroensap
• 150 gram feta, in kleine blokjes
• 50 gram walnoten, grof gehakt

Borstel de bieten schoon. Laat het worteltje en, als er loof aan zat, een klein stukje van het loof aan zitten. Kook ze in gezouten water gaar. Afhankelijk van hoe groot de bieten zijn en het seizoen (aan het einde van de winter (bewaarbieten) of juist jonge zomerbietjes) duurt dit 45 minuten tot 1,5 uur. De bieten zijn gaar als je ze makkelijk kunt inprikken. Doe dit echter niet te vaak, want dan loopt al het sap eruit. 

Laat de bieten afkoelen en pel ze. Snijd ze in blokjes. 

Klop in een kommetje de yoghurt en de tahin door elkaar. Breng op smaak met wat peper en citroensap.

Schep de bietenblokjes in een mooie schaal. Lepel de dressing erover en roer een beetje door elkaar. Bestrooi met de fetablokjes en de gehakte walnoten.

Salade van bietjes met pistachesaus

Afgelopen zaterdag was het tijd voor het min of meer jaarlijkse (schoon)oudersetentje. Het menu bestond uit:

• salade van bietjes met pistachesaus
• venkelpastinaaksoep
• gebakken harderfilet met mosterdlinzen en aardappelblokjes
• yoghurtkardemompudding met in oranjebloesemwater gemarineerde sinasappel 

Het was erg gezellig en lekker. Vandaag het recept van de salade met bietjes. Mama, voor deze ene keer zal ik het goed zeggen: het zijn geen bietjes maar krootjes. Van de andere gerechten zal in de loop van de week het recept volgen. 

Het idee voor dit gerecht komt uit een Elle Eten van een aantal jaar terug. Welk nummer weet ik niet meer, en ik zal het ook niet meer precies zo hebben gemaakt. 

Salade van bietjes met pistachesaus

(4 personen)

• 500 gram bietjes (krootjes)
• 50 gram pistachenoten
• 3 el olijfolie
• peper, zout
• 1 el citroensap
• 3-5 takjes platte peterselie
• 50 gram tuinkers
• 50 gram alfafa

Schrob de bietjes voorzichtig schoon. Laat het worteltje eraan zitten, en als je de mogelijkheid heb ook een paar centimeter van het loof. Doe de bietjes in een pan waar ze net in passen en zet ze onder water. Doe er wat zout bij en breng het water aan de kook. Kook de bietjes in ongeveer een uur gaar. In de zomer duurt dit korter dan in de winter, en het ligt er natuurlijk ook aan hoe groot de bieten zijn. Prik er zo min mogelijk in, want elk prikje zorgt ervoor dat het rode sap eruit loopt. Laat de bietjes afkoelen totdat je ze kan vasthouden. Wrijf de schil eraf. Je krijg hier wel rode vingers van. Snijd de bietjes in dunne plakjes.

Maal in een kleine keukenmachine de pistachenoten fijn. Zorg ervoor dat het geen poeder wordt, maar dat het nog iets beet houdt. Hak de blaadjes van de peterselie fijn, bewaar 1 takje voor de garnering. Meng de fijngehakte peterselie met de pistachenoten. Meng dan olie en het citroensap erdoor. Breng op smaak met peper en zout.

Meng de tuinkers en alfafa door elkaar. Leg een hoopje op vier borden. Schik de plakjes biet eromheen. Druppel op elk plakje een beetje saus. Steek in elke sausdruppel een blaadje peterselie. 

  

Zalm met bietjessalade

Mannetje Q heeft ontdekt dat zalm erg lekker is, en daar loopt ie nu lekker van te smullen. Ook deze combinatie viel in de smaak. En doordat ik de bietjes al eerder in de week in de oven gepoft had, ook snel klaar. Ik had een kilo bietjes gekocht, en als ik dan een taart bak, doe ik ze, gewikkeld in aluminiumfolie, erbij in de oven. Wij hadden er ook nog aardappelpureetorentjes bij.

Zalm uit de oven

(2 personen)

• 200 gram zalmfilet
• een scheut sinasappelsap
• een scheut witte wijn of water
• peper, zout
• een klontje boter

Doe in een passend ovenschaaltje het sinasappelsap met de wijn of water. Leg hierin de zalm, waarbij je een eventuele velkant naar beneden legt. Bestrooi met peper en zout en leg er een klontje boter op. Dek af met aluminiumfolie. Laat de zalm in 15-20 minuten in een oven van 180 C gaar worden. 

Bietjessalade met sinasappel

(2 personen)

• 300 gram gare bietjes
• 1 sinasappel
• 2 eetlepels crème fraiche
• 1 eetlepel fijngehakte, verse peterselie
• peper

Snijd de bietjes in partjes. Schil de sinasappel dik zodat je het wit meeschilt. Snijd de partjes los en vang het sap op (zie ook het zalmrecept). Roer de crème fraiche los met wat peper en sinasappelsap en de peterselie. Doe de bietjes en sinasappel in een schaal en schep de dressing erdoor. Als je liever niet wilt dat alles roze kleurt, moet je de bietjes en sinasappel niet door elkaar scheppen, en de dressing er alleen maar overheen gieten.

Toen we dit een tijdje later nog een keer aten heb ik er
nog een halve venkelknol in flinterdunne plakjes door
heen gedaan. Ook erg lekker. Zie hier voor het resultaat.

Winterpostelein - in een salade met rode biet en geitenkaas

Lekkere groene blaadjes zaten er in het pakket. Omdat ze erg kwetsbaar zijn, heb ik ze maar direct gebruikt in een lekkere salade. Ik maak deze geregeld, maar elke keer net even anders. Deze keer met winterpostelein, maar ook wel met eikebladsla, met kropsla, met romainesla. En deze keer met zachte geitenkaas, maar soms met harde geitenkaas, en soms met feta. En deze keer met pijnboompitten, maar soms met hazelnoten, en soms met walnoten.

En om de oma van bijna net zo lekker als thuis eer aan te doen heb ik het woord krootjes gebruikt. Voor degenen die niet weten wat dat zijn: krootjes wordt in Rotterdam en omgeving gebruikt voor rode bietjes.

Salade van winterpostelein en krootjes

(2 personen)

• 500 gram krootjes
• 100 gram winterpostelein
• 1 el zonnebloemolie
• 1 el walnootolie
• 0,5 el appelciderazijn
• peper, zout
• 75 gram zachte geitenkaas
• 2 el pijnboompitten

Kook de ongeschilde krootjes in gezouten water - afhankelijk van de grootte - in ongeveer 1 uur gaar. Laat ze afkoelen en pel ze (eventueel met handschoenen aan). Snijd ze in dunne plakjes.
Rooster de pijnboompitten in een droge koekenpan goudbruin. Laat even afkoelen op een bord.
Maak een dressing van beide soorten olie, de azijn, peper en zout. Maak hiermee de winterpostelein aan.
Leg de winterpostelein op een grote, ondiep schaal. Leg hierop de plakjes krootjes. Verkruimel hierboven de geitenkaas. Bestrooi met pijnboompitten. Besprenkel eventueel nog met een paar drupjes walnootolie.

Ik maak hierbij altijd een sausje van yoghurt, knoflooksaus en fritessaus (ja, ik weet het, uit een potje, maar heel soms is dat wel handig) en soms nog wat verse kruiden. En we eten er altijd brood bij. Vaak zelfgebakken, soms een boulogne-afbakbol.